De onzichtbare gorilla

Het is een al wat ouder psychologisch testje – de onzichtbare gorilla. Een filmpje waarin zes mensen twee basketballen overgooien. Een groep van drie met witte shirts, een groep van drie met zwarte shirts. De beelden worden wel gebruikt bij teambuildingsbijeenkomsten en cursussen. De aanwezigen krijgen het filmpje dan te zien, en daarbij de opdracht: tel het aantal keren dat het witte team de bal overgooit, en negeer het zwarte team. Er wordt vrij fanatiek overgespeeld en je moet de bal dus goed in de gaten houden.

Ik weet nog goed dat ik voor het eerst met het filmpje werd geconfronteerd, in een cursus over hoe mensen omgaan met informatie. Ik had niet alleen het aantal keren overgooien mis. Maar ik was vooral aan de grond genageld toen de groepsleider vroeg: ‘En wie heeft de gorilla gezien?’ Gorilla? Welke gorilla? Ik had werkelijk niets gezien. En wie verwacht er nou een gorilla? Maar het is onmiskenbaar: halverwege het filmpje mengt iemand in een gorillapak-uit-de-feestwinkel zich tussen de zes spelers, slaat zich midden in beeld op de borst en wandelt weer rustig weg. De gorilla is duidelijk zo’n tien seconden in beeld, in een filmpje van ongeveer een minuut. Hoe kun je die nou missen? Maar ongeveer de helft van alle proefpersonen ziet de gorilla werkelijk niet.

Ik moest daaraan denken toen ik een recente gerechtelijke uitspraak onder ogen kreeg van de Groningse adresgids waar ik al eerder over schreef. “Aanbod duidelijk in beeld tijdens het invullen van gegevens. Geen sprake van dwaling of misleiding,” meldt de rechter.

De zaak gaat erom dat een ZZP’er in de zorg een contract is aangegaan voor een ‘standaardvermelding’ van 250 euro in de maand, vijf jaar lang. Bij elkaar € 15.000. De ZZP’er voelde zich misleid door het verkooppersoneel van de adresgids en had nooit in de gaten gehad dat hij zo’n omvangrijk en duur contract aanging. Dat klanten zich misleid voelen door de adresgids loopt trouwens als een rode draad door alle rechtszaken die de gids tegen zijn cliënten gevoerd heeft.

Het is natuurlijk niet mijn plaats om te twijfelen aan de uitspraak van de rechter – uiteraard staan alle gegevens duidelijk in het aanbod. Maar toch.

Zoals ik het begrijp wordt de overeenkomst aangegaan door in een digitale omgeving het aanbod te accorderen. Een medewerker van de adresgids ‘helpt’ de klant daar telefonisch bij. Er is sprake van een inlogcode en controle van gegevens. Het zou zo maar kunnen dat de adresgids tijdens het gesprek de nadruk legt op de inlogprocedure en de controlestappen – maar helemaal niets zegt over de omvang van het contract dat in beeld is en het totaalbedrag waarvoor je ‘akkoord’ geeft. En dat de klant  zo’n mega-contract absoluut niet verwacht.

En al is het aanbod dan nóg zo duidelijk in beeld: je hebt een gerede kans dat je die belangrijke zaken over het hoofd ziet als je ze niet verwacht én je wordt gevraagd om vooral op andere zaken te letten. Net als bij die gorilla. ‘Perceptual blindness’, heet dat.

Hier trouwens nog een mooi filmpje van hoe dat werkt. En een briljante TED-talk. Waar je niet op let en niet verwacht, dat zie je vaak écht niet.

[Foto: Dieter / Pixelio.de]

 

Share

Als sneeuw voor de zon

Ik schreef op dit blog al eerder over een Groningse firma die een aantal online adresgidsen exploiteert, met name gericht op de (semi-)publieke sector. Zie hier, hier, en hier. Een firma die ik niet bij naam mag noemen, want oh, als je hun misleidende telefonische acquisitie met naam en rugnummer uit de doeken doet, is dat ‘smaad’. Vindt de firma.

Fuik

Acquisitie waarbij je keihard wordt voorgelogen ‘dat je eerder niet uitgebreid wilde adverteren’ bij de adresgids. Door deze misleiding is de kans groot dat je gemakkelijk in de fuik terecht komt die de firma listig voor je heeft uitgezet, en die zoiets als ‘standaardvermelding’ heet. Cliënten (ze noemen zichzelf doorgaans gedupeerden) komen er doorgaans te laat achter dat de ‘standaardvermelding’ in werkelijkheid een wurgcontract is voor honderden euro’s per maand over een reeks van drie of meer jaren, waar ze nóóit mee akkoord waren gegaan als ze niet om de tuin waren geleid.

Reputatieschade

Als je op social media commentaar geeft op de ondervonden acquisitiepraktijken van de firma, heb je al snel een grommende advocaat aan je broek die dreigt met rechtszaken wegens smaad, en misschien zelfs met dwangsommen wegens reputatieschade. Er is dus maar weinig negatiefs over de firma op het web te vinden. Althans, je moet goed zoeken.

Reviews

Een paar maanden terug bleek de gids op zijn beurt zélf vermeld te staan op een online bedrijvenpagina. Nou heb ik, door ervaring wijs geworden, twijfels bij digitale bedrijvenpagina’s. Hoe dan ook: op déze pagina kon je een review achterlaten, dus ook over deze Groningse adresgidsenfirma. De firma scoorde een zware onvoldoende (1 van maximaal 5 punten) en verschillende gedupeerden lieten een bericht achter op de site.

Verdwenen

Tot mijn verbazing: de vermelding van de adresgids op de bedrijvenpagina was dit weekeinde verdwenen. Als sneeuw voor de zon. De adresgidsenfirma staat nog wel ingeschreven bij de KvK, de eigen website is actief, maar de complete vermelding inclusief de vernietigende commentaren zijn verdwenen. Zeker weten doe ik het niet, maar het zou kunnen dat de bedrijfsjurist heeft bedongen de vermelding en de reviews te verwijderen. Want, de frauduleuze acquisitiepraktijken van de firma aan de kaak stellen, dat is ‘smaad’, weet u nog?

Omdat het zonde zou zijn als deze bloemrijke commentaren in de vergetelheid zouden raken, herhaal ik ze hieronder. Geanonimiseerd. 


Buitenschoolse opvang, 22-03-2021

“Vandaag gebeld door het bedrijf en ons is letterlijk verteld dat we al in een of andere onderwijsgids staan en of we interesse hebben in een grote advertentie.

Dat niet, maar dan kon via het bedrijf de standaard vermelding blijven. Maar staan wij in die betreffende gids, vroeg ik. ‘Ja’ was het antwoord.

Waarom zegt het me dan niks?

Hij wil graag een afspraak maken om de gegevens door te nemen “omdat ze een nieuw inlogsysteem hebben”, wanneer komt het uit? Ik geef aan dat het meteen wel kan, maar dat lukt hem niet. Terwijl het naar zijn zeggen maar 2 minuten duurt. Ook weer vreemd.

We maken een afspraak voor woensdag.

Krijg ik een mailtje? Want ik wil graag weten wat het kost. Dat krijg ik een half uurtje voor ons geplande telefoontje. “Want de link is maar beperkte tijd geldig.”. Typisch.

Het gesprek was snel, vaag en raar.

Na het gesprek Google ik en kom ik oa op deze site. Duidelijk. Niet aan beginnen!

Ik heb het bedrijf teruggebeld, de afspraak gecanceld, gezegd dat ik de telefoon niet op zou nemen, en daarna het nummer geblokkeerd.”


Anoniem, 19-02-2021

“Wurgcontract en geen dienstverlening. Nooit bereikbaar en veel te duur. dit is misleiding”


Inloophuis voor kankerpatiënten, 10-02-2021

“Wij zijn een Inloophuis voor kankerpatiënten en hun naaste we zijn een non-profit organisatie.

Dus totaal geen inkomsten nu ook wij zijn er ingestonken in een vijfjarige contract van 300 euro in de maand. Maar heb niks persoonlijk ondertekend we hebben al gezegd dat we niet willen en kunnen betalen. Mooie verhalen naar tijdsstip bellen als je zegt geen tijd is het nee we sturen alles op kun je rustig door nemen en voor je het weet zit je aan een woekercontract vast. Als hun een non profit organisatie om zeep willen helpen wees dan daar maar trots op in deze tijd.”


Anoniem, 24-12-2020

“Ook onverwacht gebeld door dit bedrijf. Deden alsof we al een bestaande relatie waren. Of ik nog vermeld wilde blijven staan. Hoefde alleen maar wat bedrijfsgegevens te controleren en in te vullen. Nu voor vijf jaar aan een peperdure overeenkomst vast. Voel me erg misleid door dit bedrijf”


Anoniem, 23-12-2020

“Belt op een onverwacht moment met een verhaal over een eerdere vermelding en of je uitgebreid wilt adverteren. Allemaal leugens. Voor je het weet hang je aan een jarenlang wurgcontract van 180 euro in de maand voor een vermelding op een van hun [krachtterm-]gidsen.

 

[Foto: Kunstwerk op rotonde aan de Kanaalweg in Leeuwarden, gemaakt van oude stoepranden.  Eigen foto.]

Share

De stuipen op het lijf

Ik schreef al eens eerder over een Groningse firma die een digitale adresgids exploiteert. De adresgids belt stelselmatig met nietsvermoedende bedrijven, met name in zorg en onderwijs. Ze gebruiken een belscript met een leugen dat ‘er eerder was afgezien van uitgebreid adverteren’, en of de gewone vermelding dus volstaat. Ik heb de firma vaak aan de telefoon gehad. Wie het bedrog niet doorheeft en op één of andere manier akkoord gaat met de ‘gewone vermelding’ zit vervolgens vast aan een wurgcontract van enkele jaren voor honderden euro’s in de maand, voor een waardeloze vermelding op een website.

Geen wonder dat deze adresgids z’n cliënten de stuipen op het lijf jaagt met deze werkwijze. De cliënten zien zich dan ook meer als gedupeerden. Ik ben in de omstandigheid dat ik wat ervaringen van anderen heb kunnen verzamelen.

Dat levert een interessante veronderstelling op.

Sommige cliënten zullen het maandbedrag betalen, lange jaren, vermoedelijk met zwaar de pest in.

Anderen gaan in verweer, voelen zich belazerd door de adresgids en weigeren betaling. De firma zet zijn eigen juristen erop. Eerst nog quasi-beleefd, maar als je langdurig vertikt te betalen dreigt de adresgids vervolgens met een rechtszaak en zet een procesadvocaat in, die de cliënt nogmaals de stuipen op het lijf probeert te jagen.

Maar, nu komt het.
De adresgids heeft er immers geen enkel belang bij dat zijn werkwijze bij acquisitie in een openbare rechtszitting aan de kaak wordt gesteld. Zéker niet als de gedaagde met getuigen op de proppen komt die zich allemaal misleid voelen door de adresgids. Want zo zou de werkelijke werkwijze, namelijk acquisitiefraude, in openbare jurisprudentie terecht kunnen komen en door iedereen zijn te googelen.

Dus wat gebeurt er?
De boze cliënt die lang en hard genoeg tegenspartelt krijgt een schikking aangeboden van de adresgids. ‘Uit coulance’. Misschien hoeven ze maar één jaar te betalen in plaats van drie of vijf jaar. Of de helft van het totale bedrag. Of een eenmalige afkoopsom voor ‘administratiekosten’.

De cliënt meent dat-ie voor een betrekkelijk overzichtelijk bedrag heeft kunnen ontsnappen uit de advertentiefuik die de adresgids bewust voor hem heeft uitgezet. En dat is natuurlijk waar; menig gedupeerde heeft er best wat voor over om voorgoed van de adresgids verlost te zijn, zonder gedoe van een rechtszaak.

Maar de adresgids voorkomt op deze manier dat z’n werkwijze publiekelijk aan de kaak wordt gesteld, want het komt niet tot een rechtszaak. De adresgids kan dus redelijk ongehinderd doorgaan met z’n praktijken. En harkt gaandeweg ook  nog heel wat geld binnen voor een tegenprestatie die geen naam mag hebben.

Zoals ik al zei: het is maar een veronderstelling, natuurlijk.

Misschien leest de adresgids dit verhaal ook. Ik noem de naam van de gids niet, want dat is smaad, zegt de adresgids. Maar als mijn veronderstelling niet zou kloppen, laat maar even weten. Jullie bevestigen daarmee natuurlijk wel meteen de misleidende werkwijze bij acquisitie, die ik eerder beschreef.

 

Share

Een digitale adresgids

Via mijn website deel ik vaker mijn zieleroerselen over acquisitiefraude. Want het zit me dwars. En het druist tegen mijn rechtvaardigheidsgevoel in.

Ik heb het al zo’n tien jaar, met tussenpozen, aan de stok met een specifieke digitale adresgids in de provincie Groningen. De adresgids richt zich vooral op de semi-publieke sector, zoals onderwijs en zorg. De digitale adresgids gebruikt een belscript dat heel sterk lijkt op dit gesprek van een andere ‘aanbieder’.

Even een voorbeeld van een cold calling acquisitiegesprek van déze digitale adresgids: “Hallo. Ik bel u inzake uw deelname in de [naam adresgids *)]. We zijn namelijk bezig met de update voor de komende periode en tot op heden hebben jullie afgezien van uitgebreid adverteren. (…) Dus als er geen animo ontstaan is voor uitgebreid adverteren is de standaardvermelding doorgaans voldoende.”

Duizenden

Een aloude truc: je organisatie stond helemaal niet in de gids, er is dus ook geen sprake van een update of een oude of nieuwe periode. Maar de adresgids suggereert een bestaande relatie, er wordt gesuggereerd dat je eerder niet wilde adverteren, en dat een standaardvermelding voldoende is. Zo’n standaardvermelding kost bij deze adresgids bijna 200 euro. Per maand. Looptijd 36 maanden. Dus totaal vele duizenden euro’s, die organisaties in de semi-publieke sector veel beter aan hun maatschappelijke taak kunnen besteden.

De adresgids heeft een slimme manier bedacht om digitaal akkoord te gaan met de offerte. Degenen die akkoord gaan, hebben doorgaans pas achteraf in de gaten dat ze er zijn ingeluisd voor een groot bedrag. Maar ja: digitaal akkoord gaan is óók een overeenkomst. Zelfs als, bijvoorbeeld, een stagiaire onbedoeld akkoord geeft. De adresgids weet zich vervolgens vreemd genoeg helemaal niets meer te herinneren van het allereerste telefoongesprek waarmee je op het verkeerde been bent gezet, en waarin niets is gezegd over de looptijd, en helemáál niets over het totaalbedrag van de ‘aanbieding’. Je bent akkoord gegaan met je vermelding en je zult betalen.

Addertje

Mensen die in de semi-publieke sector werken zijn vaak mensgericht en vriendelijk van aard, en niet gauw geneigd om addertjes onder het gras te zoeken bij zo’n schijnbaar onschuldig telefoongesprek over een vermelding in een adresgids. En ze zijn vaak druk. En dus een gemakkelijke prooi voor dit soort firma’s.

Het is geen wonder dat ‘klanten’ die de rekening krijgen en zich realiseren dat ze bedrogen zijn, nog wel eens verschrikkelijk boos kunnen worden op de adresgids. Maar wie in de openbaarheid zijn gevoelens uit over deze werkwijze, heeft al gauw een jurist achter zich aan. “U dient zich op elke wijze te onthouden van publiek schadelijke uitingen, mede gezien u hiermee onterecht de reputatie van [naam adresgids] aantast, wat onrechtmatig is.” Een boze klant die onlangs zijn ervaringen deelde op social media, kreeg een briesende advocaat aan de telefoon en moest de ervaringen met de gids van het internet verwijderen. Want anders zou een kort geding volgen.

Hardhandig

Welnu: de gids in kwestie hanteert al ongeveer tien jaar met succes deze werkwijze met dit belscript, dat trouwens gebruikt wordt door bijna alle misleidende ‘adresgidsen’ in de provincie Groningen. Kritische geluiden aan het adres van de firma worden hardhandig de kop ingedrukt door een handige jurist.

Nu is acquisitiefraude strafbaar, maar met een grote bek en intimidatie komt deze tak van bedrijvigheid nog steeds heel ver. Vooral kleinere organisaties in de semi-publieke sector lijken slachtoffer te worden. En je moet als organisatie nog steeds verdomd goed op je tellen passen als iemand belt over de ‘update van je vermelding’.

En daar word ik dus heel boos om.

Wat kun je doen?

De firma probeert het niet vaak meer bij de organisatie waar ik werk. Hoe komt dat? Door een stevige brief te sturen (voorbeeldtekst hier) draai je de rollen om. Het is te zot voor woorden dat het nodig is, maar het is wel effectief. En doe uiteraard melding bij de Fraudehelpdesk en aangifte bij de politie. De rechter heeft in ons land natuurlijk het laatste woord, maar ik heb zo’n idee dat de werkwijze van de adresgids strafbaar zou kunnen zijn.

*) Waarom geen naam en rugnummer van de adresgids? Ik heb natuurlijk niet veel zin in juridisch gedonderjaag met ‘smaad’ en zo. Door de naam níet te noemen geef ik de juristen van de adresgids het nakijken. Want, mócht de adresgids dit lezen, zich herkennen in de hierboven beschreven werkwijze en verhaal komen halen, dan erkent de adresgids daarmee volautomatisch, impliciet, dat dit hun reguliere manier van werken is. En dat feit proberen ze nu juist zo goed mogelijk te verdoezelen.


[Noot: De cursieve tekstgedeelten zijn letterlijke citaten, afkomstig uit resp. een acquisitiegesprek en een e-mail van de adresgids. Deze tekstgedeelten zijn op enkele ondergeschikte punten licht geredigeerd.]

[Foto: Nijverheid in Oost-Groningen. Deze voormalige steenfabriek bij Appingedam staat verder volkomen los van dit verhaal. Eigen foto.]

Share

Een misleidend telefoongesprek

In dit blog schreef ik meer dan eens over acquisitiefraude. De fraudeurs bedienen zich van allerlei manieren om hun ‘klanten’ geld af te troggelen. Een welhaast klassieke werkwijze, in mijn ervaring al zo’n 25 jaar populair bij acquisitiefraudeurs, is een belscript waarin een leugen over een bestaande relatie wordt verteld. Op 12 maart 2018 had ik er weer eens één aan de lijn.

De acquisiteur had de pech om mij aan de telefoon te treffen. Aangezien ik dit soort gesprekken opneem op geluidsdrager, kunt u nu gedetailleerd kennismaken met deze werkwijze. Letterlijke transcriptie, mijn commentaar in de voetnoten.

Hoe werkt de misleiding? Wie akkoord gaat met de ‘standaardvermelding’ loopt de kans vast te komen zitten aan een nieuwe overeenkomst. De ‘voorgaande periode’ waarover wordt gesproken, bestaat in werkelijkheid niet en er zijn geen eerdere afspraken. Het bedrag van 195 euro kán een maandbedrag zijn, maar dat wordt in dit gesprek niet duidelijk.

Zo’n telefoongesprek wordt in mijn ervaring opgevolgd door een misleidend ‘opdrachtformulier’ of een controlegesprek waarmee de nietsvermoedende klant definitief in de fuik terechtkomt. De acquisiteur heeft, in dit geval begrijpelijk, afgezien van een verder vervolg op deze poging.


Frits: Goedemorgen, Frits Mostert, communicatie

Zorggids: Eh goedemorgen, u spreekt met [persoonsnaam om privacyredenen niet vermeld]. De reden dat ik even contact zoek inzake de vermelding van Medisch Centrum Leeuwarden voor in de Zorggids Leeuwarden. (1) Voorgaande periode was aangegeven niet uitgebreid te willen adverteren, door mede hoge kosten. (2) Toen was de standaardvermelding 195 euro voldoende. Nu is mijn vraag of deze periode wel ruimte is om uitgebreid te adverteren of dat de standaardvermelding voldoende blijft. (3)

Frits: Weet u met wie u die afspraak heeft gemaakt van die standaardvermelding, destijds? (4)

Zorggids: Dat eh, dat weet ik niet.

Frits: Oh dat is jammer. Ehh, nee, nou, kijk, we zwemmen niet in het budget dus we moeten er toch een beetje zuinig mee zijn, dus ik ben niet geneigd om te zeggen om het, om nou iets uit te breiden, nee. (5)

Zorggids: Is goed, is goed. Dan koppel ik dat terug naar de administratie. (6)

Frits: En van welke gids was u ook maar weer? (7)

Zorggids: Van de Zorggids.

Frits: Eh ja welke Zorggids, er zijn er zoveel…

Zorggids: Zorggids Leeuwarden

Frits: En waar vind ik die? Is dat een papieren uitgave?

Zorggids: Nee, dat is een online uitgave.

Frits: En wat is het webadres dan?

Zorggids: Dat kan ik u niet zo even een-twee-drie… (8)

Frits: Ja u probeert mij iets aan te bieden voor een Zorggids Leeuwarden en u weet niet waar dat op internet te vinden is. Dat is een beetje wonderlijk, vindt u dat ook niet?

Zorggids: Ja, ja…

Frits: Ja, dat vind ik heel wonderlijk. En u komt bovendien met een heel verhaal dat wij al uitgebr… dat wij er al in stonden voor 195, dat wij die afspraak al hadden… Die afspraak hadden we niet want heel die zorggids die kennen we niet. We houden hier wel bij waar we instaan meneer…Dus ik heb het idee dat u mij iets op de mouw probeert te spelden voor 195 euro. (9)

Zorggids: Neeneenee, dat is niet de bedoeling!

Frits: Nee dat is zéker niet onze bedoeling, dus ik ga uitpluizen wie achter deze… als u niet eens het webadres van uw website kunt geven dan krijg ik daar een heel raar gevoel bij.

Zorggids: Meneer, ik wens u nog een fijne dag verder…

Frits: Dat wens ik u ook…

Zorggids: En excuses voor het ongemak.

Frits: Er volgt melding bij het Steunpunt Acquisitiefraude (10). Ik wens u een plezierige dag.


1) De naam Zorggids Leeuwarden klinkt vaag vertrouwd.

2) Er wordt een eerdere afspraak gesuggereerd en dat we wegens hoge kosten hebben afgezien van duurder adverteren. Klinkt vertrouwenwekkend, is louter leugen.

3) Er wás geen eerdere standaardvermelding. Je krijgt dus in een cold-calling acquisitiegesprek de keuze uit verlenging van de standaardvermelding (die je helemaal niet had) of adverteren (waarover wordt gelogen dat je dat in de niet-bestaande vorige periode niet wilde wegens de hoge kosten).

4) Ik voelde al meteen op mijn klompen aan welke kant het opging. De eerste poging om zo’n verkoper van z’n à propos te brengen is vragen naar de eerdere contactpersoon. Omdat die niet bestaat is dat een lastige vraag…

5) Zeg nóóit dat de standaardvermelding akkoord is, want dan heb je kans dat je voor 195 euro of meer het schip in gaat.

6) In die administratie komen we nog niet voor…

7) Poging om de identiteit van het bedrijf met zekerheid te achterhalen. In dit geval helaas niet geslaagd.

8) Deze acquisitiemedewerker is duidelijk niet het scherpste potlood uit de doos. Jammer, want nu weet ik niet met zekerheid wie er achter ‘Zorggids Leeuwarden’ zit.

9) Ik had van meet af aan al het idee dat ik een acquisitiefraudeur aan de lijn had. Altijd aardig om dan het masker te laten vallen…

10) In de haast ook nog vergeten dat het al een paar jaar Fraudehelpdesk heet…

[Foto: Rainer Sturm / pixelio.de]

Share

Onuitroeibaar fenomeen

Het fenomeen lijkt onuitroeibaar. En ik maak me er boos om.

Waar heb ik het over? Het telefoontje dat ik vorige week kreeg van een firma met een dure naam in Amsterdam*). Aan de Zuidas. Een jongeman aan de lijn – zo te horen een callcenter. Of onze organisatie wel wist dat ons webadres door een ander was geclaimd, maar dan met de Belgische extensie .be? Wij wisten van niets. De beller meende dat de gevaren van omzet- en reputatieschade op de loer zouden liggen. Maar gelukkig had de firma de oplossing ook voorhanden. Als we gebruik zouden maken van ons ‘eersteregistratierecht’ dan zouden we de kaper op de kust te snel af zijn. En dat konden ze wel voor ons regelen. Alleen, omdat het dan ging om intellectuele eigendom, werd het .be-domein meteen voor tien jaar van ons. Voor 29,50 per jaar. Een offerte via de mail kon niet – het moest telefonisch. En snel.

De adder zat niet eens ònder het gras maar was duidelijk in beeld. Zelden heeft een verkoper zo omslachtig zulke misleidende wartaal op mijn mouw proberen te spelden. Want een ‘eersteregistratierecht’ bestaat domweg niet voor domeinnamen. Iedereen kan zonder meer een beschikbaar .be-domein claimen, en je kunt het per jaar opzeggen. Zo’n domein kost niet veel meer dan gemiddeld 12 euro per jaar. En een domeinnaam is een gebruiksrecht, geen (intellectueel) eigendom. Kortom: domeinnaamfraude. Onder valse voorwendselen een veel te duur webadres voor een veel te hoge prijs aansmeren.

Ik heb gereageerd met een heel boze brief, vooral om te voorkomen dat de firma het zelfde valse kunstje zou flikken bij andere bedrijfsonderdelen van onze organisatie. En omdat ik een opname van het gesprek heb gemaakt, kunnen ze maar moeilijk om de feiten heen.

De eigenaar van de firma, volgens eigen zeggen in een flexibele kantooroplossing aan de  luxe Zuidas, bleek in Groningen te wonen, in een bovenwoning in de binnenstad. De provincie Groningen heeft min of meer het patent op acquisitiefraude – heel merkwaardig is dat.

Maar wat me het meest verbaast: elke dag gaan er mannen en vrouwen naar hun werk in dit soort callcenters in de wetenschap dat hun werkdag zal worden gevuld met het glashard voorliegen van prospects. De eigenaar van de firma zal het belscript wel hebben gemaakt. En ze verdienen met hun malafide bluf vermoedelijk genoeg om het lucratief te laten zijn.

Dit soort acties is sinds enige tijd strafbaar en de bewijslast is omgekeerd. Maar dan nog: bedrog lijkt nog immer te lonen.

[Foto: REK/Pixelio.de]

*) Ik noem geen naam, want merkwaardig genoeg kun je dan voor smaad(!) worden aangeklaagd…

Share

Er is recht gedaan

Bijna een jaar geleden vertrouwde ik aan dit blog mijn ervaringen toe van een reisje naar ‘s-Hertogenbosch. Ik verscheen daar als getuige in een rechtszaak. Een meneer uit Oost-Groningen die mijns inziens op een meer dan twijfelachtige manier ‘klanten’ ronselde voor een vermelding op een nutteloze internet-adressengids, eiste in hoger beroep betaling van een firma in duurzaam hout, waarvan een medewerkster in 2004 (!) in zijn misleidende acquisitiepraktijken was gestonken. Ik heb toen aan de rechter mijn ervaringen met deze firma uit de doeken gedaan, ondersteund door opnamen en transcripties van telefoongesprekken. Ervaringen die niet vrolijk stemmen.

Ik ben geen jurist. Zaken voor het gerechtshof duren misschien wat langer. Nu, bijna een jaar later kreeg ik bericht: er is uitspraak gedaan. Een arrest, heet dat dan. Je leest in zo’n arrest ook fraaie termen als “geïntimeerde in principaal appel, appellante in incidenteel appel”.

Door de jungle van juridisch jargon wordt één ding overduidelijk: de meneer van de internet-adressengids is in het ongelijk gesteld. Hij krijgt een redelijk aanzienlijk bedrag aan juridische kosten voor zijn kiezen.

Wie een kuil graaftHet recht heeft gezegevierd, denk ik dan. Zelfs als er tussen het ‘contract’ en arrest zo’n negen jaar zijn verstreken.

Maar zoals ik al eerder schreef: dit was dus een civiele zaak. Geen strafzaak. De man uit Oost-Groningen betaalt de gerechtelijke kosten en daarmee is de kous voor hem af. Zo is de wet. En er ligt natuurlijk meteen weer een mooi stukje jurisprudentie dat het acquisitiefraudeurs niet gemakkelijker maakt. Maar straf krijgt hij niet.

Nog niet. Het is te hopen dat het wetsvoorstel van de ietwat onwaarschijnlijke combinatie SP-VVD, waarmee acquisitiefraude strafbaar moet worden gesteld, het gaat halen. En dat er in Europees verband goede stappen worden gezet.

De firma in duurzaam hout liet zich niet op z’n kop zitten en hield z’n poot stijf. Daarmee is deze firma een beetje een witte raaf, ben ik bang. Hoeveel andere grotere of kleinere bedrijven zouden er zijn die zich wél laten overdonderen door acquisitiefraudeurs?

 

[Foto: Timo Klostermeier / Pixelio.de]

 

Share

Voor de rechter

Het Paleis van Justitie in ’s Hertogenbosch is een gebouw dat enig ontzag inboezemt. Stoere zuilen bij de ingang, een binnenplaats die enorm lijkt. Hier wordt recht gesproken, dat is duidelijk. Binnen is het soberheid en degelijkheid troef. Zoals het hoort in een overheidsgebouw. Zeker het kamertje waar ik vandaag voor de rechter moest verschijnen had weinig frivools.

Maar frivoliteit hoort natuurlijk ook niet bij rechters. Rechtspraak is een serieuze zaak. Voordat de lezer zich zorgen gaat maken over mijn levenswandel – ik verscheen er als getuige. Dan nog staat het zweet je min of meer in de schoenen. Een beetje het idee van het mondeling examen Duits op de middelbare school, ook geen pretje. Maar de rechter en de advocaten maakten er gelukkig een rustige en ontspannen bijeenkomst van.

Waarom voor de rechter? Ik heb het namens mijn werkgever in het verleden meermalen aan de stok gehad met een bedrijfje uit Winschoten *), dat onze organisatie vermeldingen op zijn internetgids aanbood. Nou ja, aanbood… het soort acquisitiegesprekken waarbij uitgebreid de bedrijfsgegevens worden doorgenomen, waarbij wordt benadrukt dat je in het verleden niet wilde adverteren en dat daarom  de gewone vermelding (die je überhaupt niet had) wordt voortgezet, waarin niets wordt gezegd over kosten. En of je de gegevens maar snel via de fax wilt bevestigen. En in die fax staat dan, in dit geval voluit in heel kleine letters, honderd euro per maand, looptijd zesendertig maanden. Er staat geen totaalbedrag op. Maar dat is dus € 3.600, ex BTW, alstublieft, bij elkaar geharkt in een telefoongesprek van nog geen twee minuten, en geen tegenprestatie van enige betekenis. Acquisitiefraude.

Dat wil zeggen, als je er in trapt en je handtekening zet. Dat op de fax iets heel anders staat dan in het telefoongesprek is gezegd, is lastig aan te tonen. Tenzij je, zoals ik, die telefoongesprekken opneemt. Als je het gesprek uitschrijft en de transcriptie van het gesprek naast de ‘faxofferte’ legt, zie je dat er nogal wat verschil tussen zit. Ik mocht bij de rechter, onder ede en met een nuchter plastic bekertje water voor me, in hoofdzaak verklaren dat wat in die telefoontranscipties stond, dat dat écht klopte en echt zo was gezegd. En dus wat heel anders was dan de faxaanbiedingen met veel kleine lettertjes.

Er was één maar. Het was geen strafzaak. Het was een civiele hogerberoepszaak. Een mevrouw van een firma in duurzaam hout in het Brabantse is er jaren geleden, in 2004, met boter en suiker ingestonken. Aan de telefoon zei de internetgids dat het om een kosteloze vermelding zou gaan, zo beweerde de mevrouw van het duurzaam hout, maar op het formulier tekende ze voor een vermelding van vele duizenden euro’s – al stond dat er in heel kleine lettertjes. Maar bewijs de inhoud van dat misleidende telefoongesprek maar eens, als je je handtekening hebt gezet. Toen de eerste rekening bij de firma binnenkwam bleek het bedrog pas. En de houtfirma besloot uit principe niet te betalen, ondanks aanmaningen en dreigementen van de internetgids.

De internetgids dreigde met de rechter. Dagvaardde de houtfirma. De internetgids ging bij de kantonrechter faliekant op z’n plaat. De internetgids zocht het hogerop en ging in beroep. Dat mag uiteraard. De houtfirma kreeg van de rechter gelegenheid te bewijzen dat de internetgids de zaak had belazerd. En zo gebeurde het dat op een donderdagochtend in 2012 een rechter, een griffier, twee advocaten, de mevrouw en de meneer van de houtfirma, de directeur van een stichting tegen acquisitiefraude en ondergetekende bezig waren met de nasleep van een ‘acquisitiegesprek’ van twee minuten uit 2004. Dat kost zeeën van tijd van mensen die hun tijd wel anders kunnen besteden. Veel cliënten van dit soort bedrijven betalen maar in arren moede – om maar van het gelazer af te zijn. Want de houtfirma en mijn werkgever zijn niet de enigen met aanvaringen met deze internetgids Je hoeft de naam van internetgids maar in een zoekmachine in te kloppen of je krijgt een machtige lading klachten over bedrog en intimidatie op je scherm.

Je mag hopen dat de rechter in wijsheid beslist – en als het aan mij ligt zegt de rechter dan dat het contract niet op een goede manier tot stand is gekomen en ontbindt de overeenkomst. Misschien zal de rechter nog iets van ‘dwaling’ zeggen, of misschien zelfs ‘misleiding’ of ‘bedrog’. Maar meer niet. De internetgids kan dan naar het geld van de houtfirma fluiten en is een boel geld aan gerechtelijke kosten kwijt. In het gunstigste geval dan. Hoop je.

Want stelselmatig, jarenlang, bedrijven door de telefoon voorliegen, ze  in staat van misleiding een handtekening ontfutselen en ze vervolgens een stevige poot uitdraaien – daar bestaat in Nederland wel een wet tegen, maar de strafrechtelijke bewijslast is juridisch bijna niet rond te krijgen. De regering vindt preventie van acquisitiefraude belangrijk, maar laat het daar bij.

De eigenaar van de internetgids zal waarschijnlijk de schouders ophalen en nog eens een paar extra telefoontjes laten plegen om het verlies te compenseren. Het zal hem misschien twee minuten per gesprek kosten. Als-ie geluk heeft is het geldelijk verlies van deze zaak binnen een uur weer gecompenseerd. Ten koste van weer andere bedrijven, dat dan wel. Maar wie doet hem wat.

*) Nee, ik noem de naam van de betrokkenen maar niet voluit. Als ik hier uit overtuiging zou zeggen dat de internetgids (met naam en rugnummer) een boef en een oplichter is, dan loop ik dikke kans op een proces wegens smaad. Dura lex, sed lex. 

Share

Draai de rollen om bij acquisitiefraude!


EDIT: de voorbeeldbrieven hebben een nieuwe plek op de site gekregen, klik hier!


Ik schreef op dit blog al eerder over acquisitiefraude.

Een heet hangijzer.

Acquisitiefraudeurs vinden het doorgaans niet zo leuk als hun activiteiten aan de grote klok worden gehangen. Ik heb bijvoorbeeld mede namens mijn werkgever een conflict met een internetadressengids voor de zorgsector. Deze ‘gids’ heeft onze organisatie in anderhalf jaar tijd al meer dan twaalf keer gebeld met een leugen, zo van: ‘De vorige periode heeft u afgezien van een dure advertentie maar de standaardvermelding was wel akkoord’.

Ik word daar oprecht boos om. Want we stónden niet (betaald) in die gids en we hebben nog nooit gekozen voor ‘geen advertentie maar wel een standaardvermelding’. Je wordt door de acquisiteur snoeihard op het verkeerde been gezet. Door het handig opgestelde belscript ben je geneigd nee te zeggen tegen de dure advertentie, en daarmee min of meer automatisch ja tegen de standaardvermelding. Voor je het weet zit je vervolgens vast aan een vermelding die je eerst niet had en die je vermoedelijk als zorgorganisatie ook niet wilde. Dat zo’n standaardvermelding heel veel geld kan kosten wordt er door de telefoon niet bijverteld.

Ik heb daarom een berichtje op twitter gezet, naast een boze brief dat deze internetgids onze organisatie gloeiendegloeiende niet standaard moet voorliegen met zijn bedrieglijke belscript. Foute boel, vindt de internetgids. ‘Smaad!’, werd mij al vrij snel via de mail toegevoegd, en er zal wel een aangetekende sommatie volgen om de tweet in kwestie van het aangezicht van internet te verwijderen.

Dat kan nog spannend worden. Ik heb de gewoonte dit soort acquisitiegesprekken op te nemen, en van deze gids heb ik ze bijna allemaal kunnen vastleggen. De betreffende internetgids heeft dus niet veel kans om zich in een juridisch erg kansrijke positie te manoeuvreren, lijkt me.

Ze kunnen ook niet mopperen dat ik niet eerder over hun werkwijze geklaagd heb. Want dat doe ik elke keer weer. En dat zouden meer bedrijven moeten doen. Op een slimme manier kun je de rollen gemakkelijk omdraaien.

Draai de rollen om

Ehh ja, dat ik geen vriendjes ben met acquisitiefraudeurs is nu wel helder, maar waarom dan dit blog?

Nou –het hele Nederlandse bedrijfsleven, instellingen, ZZP’ers, scholen, verenigingen, kerkgenootschappen – iedereen heeft last van dit soort misleidende acquisitiegesprekken. Je moet als instelling of ondernemer doorlopend achterdochtig zijn. Is dit een advertentieverkoper die gewoon op een nette manier zijn advertenties aan de man probeert te brengen? Of is het weer zo’n parasiet die probeert om je met een smoes een oor aan te naaien? Het is om je groen en geel te ergeren. Zeker mensen die al voor duizenden euro’s het schip in zijn gegaan bij deze firma’s hebben misschien de neiging om er een stoeptegel door de ramen te kegelen. Dat mag uiteraard niet, je moet je netjes aan de wet houden. Maar je kunt wel keurig netjes de rollen omkeren.

Download de voorbeeldbrief

Ben je benaderd door een acquisitiefraudeur? Er gelukkig niet ingestonken maar wel boos? Zorg dan dat-ie z’n valse trucjes niet nóg eens op je loslaat. Ik heb daar een standaardbrief voor ontwikkeld, die hier als Word-bestand is te downloaden. Aanpassen naar de eigen situatie, aangetekend versturen – en vervolgens is de acquisitiefraudeur degene die op z’n tellen moet passen. De overheid vindt preventie belangrijk, maar strafbaarstelling zit er tot mijn verbijstering niet in. Dan moet je als organisatie zelf stappen nemen. Dat kan met zo’n brief.

[Foto: Pixelio.de / Marc Boberach]

 

Share